Blog
2010-07-19 - Zomertip 2
‘...Want tussen droom en daad staan wetten in den weg en practische bezwaren, en ook weemoedigheid, die niemand kan verklaren, en die des avonds komt, wanneer men slapen gaat.’ Dit is zowat de enige versregels die ik uit mijn hoofd ken. Ook de meest geciteerde quote uit de Vlaamse poëzie.
Het werd dan ook geschreven door Willem Elsschot, een van mijn favoriete schrijvers. Net zoals Hergé en Magritte een bugermannetje, die het allermooiste Nederlandstalig proza van de vorige eeuw schreef. Veel van zijn genratiegenoten kent men hooguit nog van naam, maar worden niet meer gelezen. Het valt ook vaak nog moeilijk te lezen. Niet zo bij Elsschot. Hij schreef een strak zakelijke taal, die nu nog modern klinkt. Regelmatig herlees ik dingen van hem.
Net zoals bij Hergé verslind ik elke biografie die ik van hem vind. Want net zoals Hergé blijft de man me intrigeren. Alfons De Ridder, een reclameman die in zijn vrije tijd romans schreef. Zijn dochter vertelde later dat daar in huis niet over gesproken werd. Op school, tijdens de lessen Nederlands, ontdekte ze dat de schrijver Willem Elsschot haar vader was. Net zoals Hergé had hij een kleine productie. Zijn verzameld werk is gebundeld op een slordige 750 bladzijden. Maar van wat voor een niveau.
Zijn beroemde gedicht ‘Het Huwelijk’, waaruit ik hierboven citeer, is het wrange verhaal van een oude man, vastgeroest in een uitgebluste relatie. Hij is wanhopig, maar er is geen weg terug. Het thema was al niet zo evident in het oerkatholieke Vlaanderen uit die tijd. Wat me echter het meest verwondert is dat de auteur zelf amper 29 was op het moment dat hij dit schreef.
Een promotieman van De Nieuwe Gazet, die ik vrij goed gekend heb, vertelde me dat zijn ouders bevriend waren met de familie De Ridder. Ze ontmoetten mekaar in Sint-Idesbald waar Elsschot een buitenverblijf had. Als kind had hij nog in zee gespeeld met Elsschot. Deze laatste in zo’n ouderwets badpak met bretels, zoals Janssen en Janssens ze droegen. De schrijver tilde de jonge knaap telkens op zijn schouders en gooide hem vervolgens in het water. Een banale gebeurtenis. Maar als je dat overkomt met de grote Willem Elsschot heb je toch een prachtige anecdote.
Wat me ook intrigeert is de gelijkenis tussen Elsschot en mijn grootvader. Ze waren van dezelfde leeftijd, maar als je foto’s vergelijkt hadden ze broers kunnen zijn.
Dit alles om te zeggen dat er in Antwerpen tot 31 december een heel mooie tentoonstelling loopt onder de titel ‘Dicht bij Elsschot’. De schrijver is dit jaar precies vijftig jaar overleden. Place to be: het Letterenhuis.
Reacties
Nog geen reacties.
